Javascript DHTML Drop Down Menu Powered by dhtml-menu-builder.com
بڕیارە چارەنووسسازەكان‌و كاردانەوە چاوەڕواننەكراوەكان

فەرید ئەسەسەرد
بڕیارە چارەنووسسازەكان‌و كاردانەوە چاوەڕواننەكراوەكان

فەرید ئەسەسەرد

لە سیاسەتدا، هەروەك لە شەڕیش، بڕیاری چەوت‌و نابەرپرسانە زیانی گەورەو زۆر جار كارەساتی لێ دەكەوێتەوە. هیچ شتێك ناچاری نەكردبووین خۆمان تووشی شەڕێكی دۆڕاو بكەین‌و دەرفەتێكی زۆر بۆ دەرچون لەقەیرانەكە، بەقازانجەوە، لەئارادا بوو.
پێش ئەوەی شەڕەكە لەڕووی عەسكەرییەوە بدۆڕێنین، لەڕووی سیاسییەوە دۆڕاندبوومان، چونكە كۆمەڵی نێودەوڵەتی پشتگیریی لێ نەكردین. ئەمەش یەكەم زەنگی مەترسی بوو كە دەبوایە دەستەبژێری سیاسیی فەرمانڕەوا بەهەند وەری گرتبا.
لە ماستەرنامەكەیدا دەربارەی هەماهەنگیی نێوان نەمساو بەریتانیا لە سەدەی نۆزدەهەم بۆ هێنانە دیی ئاشتییەكی سەقامگیر لە ئەوروپای پاش شكستهێنانی ناپلیۆن، هێنری كسنجەر دەڵێت "لێهاتوویی دەوڵەتمەدار لەوە دایە كە بتوانێت هەڵسەنگاندنێكی دروست بۆ پەیوەندیی نێوان هێزەكان گەڵاڵە بكاو بەپێی ئەو هەڵسەنگاندنە كار بۆ بەدیهێنانی ئامانجە خوازراوەكان بكات". خاڵی لاوازی دەستەبژێری سیاسیی كورد سەرەڕای ئەزموونی دەوڵەمەندی لە سیاسەتدا، لەوە دایە كە ئەو هەڵسەنگاندنە دروستەی نەبووە.
لە بەردەم مایكرۆفۆن‌و كامێراكاندا سیاسەتمەدارێكی ناسراوی ئەو دەستەبژێرە نەڕاندی "ئێمە پێشبینیی ئەو كاردانەوە بەهێزەمان نەدەكرد". ئەمەش كڕۆكی مەسەلەكەیە. پێشبینی نەكردنی ئەو كاردانەوەیە، شكستێكی سیاسی- عەسكەریی لێ كەوتەوە. داننان بە هەڵەدا خۆی لەخۆیدا ئازایەتییە. بەڵام ئەم داننانە بەس نییەو كۆتایی مەسەلەكەش نییە، بەڵكو سەرەتایە.
هەنگاوی یەكەم بۆ سڕینەوەی ئاسەواری هەڵەكە، پەی بردنە بەوەی كە ئەو كەسانەی هیچ تێڕوانینێكی دروستیان بۆ رەوشەكە نەبووە، شیاوی ئەوە نین لە شوێنەكانی ئێستایان بمێننەوە چونكە ئەو كەسانە مەرجەكانی سەركردایەتییان تێدا نییە. پاش ئەم پەی پێ بردنە، هەنگاوەكانی تر دەست پێدەكەن.
دەستبژێری سیاسیی كورد تا ئێستا هیچ لێكدانەوەیەكی روونی بۆ ئاكامە خراپەكان نییە. بە هۆی بیركردنەوە و هەڵسەنگاندنی نادروستی ئەو دەستەبژێرەوە، كوردستان لەماوەی پێنج رۆژدا نزیكەی 25 شار و شارۆچكەی لە دەست داو پانتاییەك زەویی گەورەتر لەدەوڵەتێكی وەك لوبنان دۆڕاند.
لەو پانتاییە 35%ی، لەسنووری پارێزگای هەولێرەوە تا دوزخورماتوو، بە شەڕ و پاشان بە كشانەوەی هێزەكان لە دەست دراوە، 15%ی لەقەرە تەپەوە تا خانەقین، بەبێ‌ شەڕ و بە پێی رێككەوتنی مەیدانی‌و 50% ی لە مەخمورەوە بە شێوەیەكی كەوانەیی تا شەنگال، بە بێ‌ شەڕو بەبێ‌ رێككەوتنی مەیدانی.
ئەمە بەم واتایە دێت كە جوگرافیای كارەساتەكە زۆر گەورەیە، بەڵام ئەمە هەموو زیانەكە نییە چونكە بڕێكی دیكەی زیان هەیە كە ئەمجارە، بەبێ‌ شەڕ و بە بێ‌ لەشكركێشی، لەسەر مێزی گفتوگۆ، بەر كوردستان دەكەوێت.
ئەو دەستەبژێرە سیاسییەی كە ئەم هەموو زیانەی بە كوردستان گەیاندووە، توانای ئەوەی نییە ئایندەیەكی باشتر بۆ كوردستان دابین بكات. هەروەك ئەزموونەكە نیشانی داوە، وڵات بەم سیستمە سیاسییەی ئەمڕۆ كاری پێ دەكرێت و بەم سیستمە حزبییەی كە زۆر بەخراپی بەڕێوە دەچێت و بەو سەركردایەتییەی كە كاروباری گشتی بەڕێوە دەبات، ناتوانێت پێشكەوتن‌و سەقامگیرییەكی درێژخایەن بۆ خۆی دابین بكات.
ئەزموونە شكستخواردووەكان ئەزموونی تفت و تاڵن بەڵام بە بێ‌ ئەم ئەزموونە شكستخواردووانە سەركردەی باش و سەركردەی خراپ، بیركردنەوەی دروست ‌و بیركردنەوەی چەوت، لێك جیا ناكرێنەوە.
Print